Afgelopen
Missie IFOR Bosnië
Nederland deed mee aan IFOR, een grote vredesmacht in Bosnië onder leiding van de NAVO.
IFOR moest ervoor zorgen dat alle partijen zich aan het vredesakkoord hielden. Als het nodig was, mocht de vredesmacht daarbij geweld gebruiken. Nederland stuurde onder andere een gemechaniseerd bataljon, F-16-gevechtsvliegtuigen, helikopters, marineschepen en een logistiek bataljon.
Waar dat staat
Taak: Nederland leverde onder andere een gemechaniseerd bataljon, F-16-gevechtsvliegtuigen, helikopters, marineschepen en een logistiek bataljon.
Een grote internationale vredesmacht hielt toezicht op dit akkoord. Deze missie heette Implementation Force (IFOR) en stond onder leiding van de NAVO. […] Ons land stuurde onder andere: een gemechaniseerd bataljon F-16 gevechtsvliegtuigen helikopters marineschepen een logistiek bataljon
In het kort
- Wanneer
- dec 1995 – dec 1996Op de tijdas
- Waar
- Bosnië en HerzegovinaLocaties
- Soort inzet
- Landoptreden
Op de tijdlijn
Gebeurtenissen
- 20 okt 1995: Besluit: Op 20 oktober 1995 stemde het kabinet in met het aanbod van eenheden aan de NAVO-bevelhebber.13 okt 1995: Besluit: Op 13 oktober 1995 kregen eenheden de opdracht zich klaar te maken voor IFOR.1995: Overdracht: Eind 1995 ging het Nederlandse logistieke bataljon over van de VN-macht UNPROFOR naar IFOR.
- 20 dec 1995: Start: De IFOR-operatie begon op 20 december 1995.8 dec 1995: Besluit: Op 8 december 1995 besloot het kabinet om de Nederlandse bijdrage aan IFOR uit te zenden.24 nov 1995: Besluit: Op 24 november 1995 besloot het kabinet om alvast militairen vooruit te sturen. Dat was 3 dagen na de vrede van Dayton.
- 12 jun 1996: Besluit: Op 12 juni 1996 hoorde de Kamer dat IFOR op volle sterkte bleef. In die maand werden de Nederlandse eenheden afgelost.
- 20 dec 1996: Einde: Op 20 december 1996 eindigde IFOR. De vredesmacht SFOR nam het werk over.
Een hoger streepje: meer op die plek, te dicht bij elkaar om apart te tonen. Wijs het aan voor de lijst.
Locaties
Sisava, hoofdkwartier
Waar dat staat
Het hoofdkwartier van het gemechaniseerde bataljon is gelegen in Sisava, op de hellingen van de berg Vlasic.
Ligging opgezocht op naam (GeoNames): 44.3137, 17.5617
Busovaca, basis
Waar dat staat
Het logistiek- en transportbataljon was al sinds 1992 in VN-verband in Busovaca gestationeerd en opereert thans in Ifor-verband.
Ligging opgezocht op naam (GeoNames): 44.0977, 17.8783
Novi Travnik, plaats
Waar dat staat
De drie teams van het bataljon opereren ieder in een door één bevolkingsgroep gedomineerde regio. Het Alfa-team is in Novi Travnik gestationeerd.
Ligging opgezocht op naam (GeoNames): 44.1713, 17.6582
Jajce, plaats
Waar dat staat
Het Bravo-team is bij Jajce gelegerd, in een gebied waar vooral Bosnische Kroaten wonen.
Ligging opgezocht op naam (GeoNames): 44.342, 17.2706
Knezevo, plaats
Waar dat staat
Het Charlie-team, tot slot, bevindt zich in Knezevo in Bosnisch-Servisch gebied.
Ligging opgezocht op naam (GeoNames): 44.4907, 17.3816
Rimini, vliegveld, buiten het missiegebied
Waar dat staat
Daarnaast maken achttien Nederlandse F-16 jachtvliegtuigen deel uit van de luchtstrijdkrachten van Ifor en nemen een C-130 transportvliegtuig en twee F-27 toestellen deel aan een internationale luchttransportpool in Rimini.
Ligging opgezocht op naam (GeoNames): 44.0575, 12.5653
Verloop
Overdracht
Eind 1995 ging het Nederlandse logistieke bataljon over van de VN-macht UNPROFOR naar IFOR.
Waar dat staat
Na de winter wordt de B-compagnie teruggetrokken uit Santici en het resterende deel van het transportbataljon wordt in maart 1995 met het Support Command in Lukavac samengevoegd tot een logistiek en transportbataljon. Dit bataljon gaat eind 1995 over van UNPROFOR naar IFOR.
Besluit
Op 13 oktober 1995 kregen eenheden de opdracht zich klaar te maken voor IFOR.
Waar dat staat
Bij de besluitvorming rond Nederlandse deelneming aan Ifor werd de gereedstellingsopdracht op 13 oktober 1995 gegeven.
Besluit
Op 20 oktober 1995 stemde het kabinet in met het aanbod van eenheden aan de NAVO-bevelhebber.
Waar dat staat
De ministerraad stemt op 20 oktober 1995 in met het aanbod aan SACEUR naar aanleiding van de ACTREQ.
Besluit
Op 24 november 1995 besloot het kabinet om alvast militairen vooruit te sturen. Dat was 3 dagen na de vrede van Dayton.
Waar dat staat
Het kabinetsbesluit over de prepositionering valt op basis van een concept-Kamerbrief op 24 november 1995, 3 dagen nadat de partijen in Dayton een vredesregeling overeen zijn gekomen.
Besluit
Op 8 december 1995 besloot het kabinet om de Nederlandse bijdrage aan IFOR uit te zenden.
Waar dat staat
Het kabinetsbesluit tot uitzending van de Nederlandse bijdrage aan IFOR wordt genomen op 8 december 1995.
Start
De IFOR-operatie begon op 20 december 1995.
Waar dat staat
Ruim twee maanden zijn thans verstreken sinds het begin van de Ifor-operatie op 20 december 1995 (D-dag).
Besluit
Op 12 juni 1996 hoorde de Kamer dat IFOR op volle sterkte bleef. In die maand werden de Nederlandse eenheden afgelost.
Waar dat staat
De Kamer wordt van het besluit IFOR op de volle sterkte te handhaven in kennis gesteld op 12 juni 1996 in een brief die verder is gewijd aan de rotatie van de Nederlandse eenheden die in diezelfde maand zal plaatsvinden.
Einde
Op 20 december 1996 eindigde IFOR. De vredesmacht SFOR nam het werk over.
Waar dat staat
IFOR is «formeel» afgerond door de «transfer of authority» van IFOR naar SFOR op 20 december 1996.
Uitkomst
Resultaat
IFOR was groot en sterk genoeg om de partijen zich te laten houden aan de militaire afspraken van het vredesakkoord.
Waar dat staat
Omvang, uitrusting en wijze van optreden van Ifor bleken voldoende om de partijen tot naleving van de militaire aspecten van het akkoord van Dayton te bewegen.
De grootste gevaren waren mijnen, niet ontplofte explosieven en het verkeer.
Waar dat staat
In de praktijk bleken mijnen, ongesprongen explosieven en het verkeer de grootste gevaren.
Kleine hulpprojecten van de Nederlandse eenheden zorgden dat de bevolking hen beter accepteerde. Ook de eigen militairen werden er gemotiveerder door.
Waar dat staat
De door Nederlandse militaire eenheden begonnen kleine hulpprojecten, gefinancierd door Ontwikkelingssamenwerking, droegen niet slechts bij tot de geloofwaardigheid en de acceptatie van de Nederlandse eenheden bij de plaatselijke bevolking, maar kwamen ook de motivatie van het eigen personeel ten goede.
De tijd om de missie voor te bereiden was kort. Dat vroeg veel extra inspanning van Defensie.
Waar dat staat
Wel was de voorbereidingstijd voor de missie kort. Dat vergde van menigeen in de defensie-organisatie een extra krachtsinspanning.
Omvang
ongeveer 2.100
Nederland stuurde in totaal ongeveer 2100 militairen naar IFOR.
Waar dat staat
De Nederlandse bijdrage zal in totaal ongeveer 2100 militairen bedragen.
Lessen
Eenheden moeten op tijd de opdracht krijgen zich klaar te maken, al vóór het besluit om ze uit te zenden.
Waar dat staat
De ervaringen met Ifor hebben nog eens het belang van een tijdige gereedstellingsopdracht aangetoond. Een gereedstellingsopdracht voor een bepaalde missie behoort aan een besluit tot uitzending vooraf te gaan.
Stuur liefst bestaande eenheden die al als team samenwerken, zeker als er weinig tijd is om voor te bereiden.
Waar dat staat
Met het oog op de taakuitvoering en de daarvoor vereiste professionaliteit, waarvan «teambuilding» een onmisbaar onderdeel vormt, verdient het aanbeveling bij uitzending uit te gaan van organieke eenheden, zeker als de voor een missie geboden voorbereidingstijd kort is.
Voor medische zorg kon Nederland meestal niet op andere landen rekenen. Daar moet bij volgende missies aandacht voor zijn.
Waar dat staat
Ook voor de medische zorg kon in het algemeen niet worden teruggevallen op andere landen. Deze aspecten verdienen bij toekomstige operaties aandacht.
Bijdrage
Koninklijke Landmacht
Thuisbasis: Generaal-majoor De Ruyter van Steveninckkazerne (Oirschot)
Waar dat staat
Ook 17 Pantserinfanteriebataljon is naar het voormalige Joegoslavië uitgezonden. De fuseliers namen deel aan 3 missies in deze regio: IFOR
Deze gebeurtenis vond plaats op de Generaal-majoor De Ruyter van Steveninckkazerne in Oirschot. Dit is de thuisbasis van 17 Pantserinfanteriebataljon.
Thuisbasis: Generaal-majoor De Ruyter van Steveninckkazerne (Oirschot)
Waar dat staat
42 Pantserinfanteriebataljon RLJ werd ook uitgezonden naar het voormalige Joegoslavië. … De Limburgse Jagers namen deel aan 4 missies in deze regio: … IFOR
Korporaal Janzen en drie van de gewonde militairen waren afkomstig van 42 pantserinfanteriebataljon Limburgse Jagers, dat in Oirschot is gelegerd.
Thuisbasis: Engelbrecht van Nassaukazerne (Roosendaal)
Waar dat staat
De belangrijkste internationale operaties van de commando’s waren: … De Implementation Force (IFOR) en de Stabilisation Force (SFOR) in Bosnië, 1996-2001
Het KCT is gelegerd op de Engelbrecht van Nassaukazerne in Roosendaal.
Waar dat staat
De meeste Nederlandse Ifor-eenheden verblijven ongeveer zes maanden in het voormalige Joegoslavië en worden daarom deze maand afgelost. Het gemechaniseerde bataljon Limburgse Jagers, waarvan een tankeskadron van het 11de tankbataljon deel uitmaakt, wordt in de periode 14 – 24 juni in vier groepen afgelost door het 17de pantserinfanteriebataljon Garde Fuseliers Prinses Irene.
Waar dat staat
De meeste Nederlandse Ifor-eenheden verblijven ongeveer zes maanden in het voormalige Joegoslavië en worden daarom deze maand afgelost. … Daarin wordt opgenomen een tankeskadron van het 42ste tankbataljon.
Thuisbasis: Johan Willem Frisokazerne (Assen)
Thuisbasis: Oranjekazerne (Schaarsbergen)
Waar dat staat
De meeste Nederlandse Ifor-eenheden verblijven ongeveer zes maanden in het voormalige Joegoslavië en worden daarom deze maand afgelost. … De mortiercompagnie van het Korps mariniers wordt van 22 tot 28 juni afgelost door de mortiercompagnie van de 11de Luchtmobiele Brigade.
De luchtmobiele brigade heeft 2 hoofdlocaties: de Oranjekazerne in Schaarsbergen en de Johan Willem Frisokazerne in Assen.
De luchtmobiele brigade heeft 2 hoofdlocaties: de Oranjekazerne in Schaarsbergen en de Johan Willem Frisokazerne in Assen.
Koninklijke Marine
Thuisbasis: Van Braam Houckgeestkazerne (Doorn)
Waar dat staat
Voorts zijn elementen van het Korps mariniers sinds 1990 als expeditionaire infanterie-eenheid onder meer ingezet bij de volgende vredesbewarende operaties: Provide Comfort, Irak, 1991; UNTAC, Cambodja, 1992–1993; Deliberate Force, Bosnië, 1995 (vredesafdwingend); UNMIH, Haïti, 1995–1996; IFOR en arrestatie van verdachten van oorlogsmisdaden, Bosnië, 1995–1996 en 1997–1998; Allied Harbour, Albanië, 1999; UNMEE, Eritrea, 2000–2001; SFIR, Irak, 2003–2004.
Sinds 1946 maakt het Korps mariniers gebruik van de Van Braam Houckgeestkazerne in Doorn.
Koninklijke Marechaussee
Thuisbasis: Koningin Beatrixkazerne (Den Haag)
Waar dat staat
Op basis daarvan is de Regering bereid deel te nemen aan IFOR. … stafpersoneel, liaisonofficieren en personeel van de Koninklijke marechaussee;
Zij opende in 1998 een nieuw stafgebouw van de marechaussee, de Koningin Beatrixkazerne in Den Haag.
Kosten
Elk bedrag zoals de bron het noemt: een raming vooraf of wat er werd uitgegeven, per jaar of in totaal. Heimdall telt niets op en rekent niet om; guldens blijven guldens.
9 dec 1995
raming vooraf (artikel 100-brief): ongeveer ƒ 215 miljoengeraamd
Waar dat staat
De aan de beoogde Nederlandse bijdrage verbonden aanvullende uitgaven worden geraamd op omstreeks f 215 miljoen.
over 1996
raming 1996 (eerste suppletore begroting): ƒ 180,9 miljoengeraamd
Waar dat staat
(x f 1 miljoen) Eerste suppletore Begroting 1996 Realisatie 1996 Totaal IFOR 180,9 158,2 Uit een tabel in de bron: elke regel is een regel van die tabel, de cellen zoals ze er staan.
over 1996
uitgaven in 1996 (realisatie): ƒ 158,2 miljoen
Waar dat staat
(x f 1 miljoen) Eerste suppletore Begroting 1996 Realisatie 1996 Totaal IFOR 180,9 158,2 Uit een tabel in de bron: elke regel is een regel van die tabel, de cellen zoals ze er staan.
Materieel
Foto: Staff Sgt. Allison Payne, Public domain (opent in nieuw venster), via Wikimedia Commons
Gebruikt bij deze missie
F-16
Waar dat staat
Nederland leverde een belangrijke bijdrage aan IFOR. Ons land stuurde onder andere: … F-16 gevechtsvliegtuigen
Over deze missie staan geen weekoverzichten of nieuwsberichten in de dataset.
Begrippen
- IFOR, ook Implementation Force
- Zelfde als de beschrijving van de missie.Uitleg bij Begrippen
- Bron: Missie IFOR Bosnië (opent in nieuw venster)
- NAVO
- Een bondgenootschap van landen die samen hun grondgebied verdedigen. De NAVO neemt ook maatregelen om aanvallen te voorkomen.
- Bron: Versterking oostflank NAVO-gebied (opent in nieuw venster)
Bijgewerkt
Bronnen
- Nederlands Veteraneninstituut: Missie IFOR Bosnië (opent in nieuw venster)Alles uit deze bron
- Kamerstuk 26454, nr. 8: Rapport van de Tijdelijke commissie besluitvorming uitzendingen (2000) (opent in nieuw venster)Alles uit deze bron
- Kamerstuk 22181, nr. 137: Brief ministers over deelname van Nederlandse militairen aan IFOR (1995) (opent in nieuw venster)Alles uit deze bron
- Veteranennota 2022-2023, bijlage 1: Missies kwalificerend voor veteranenstatus (Kamerstuk 30139, nr. 264) (opent in nieuw venster)Alles uit deze bron
- Brief minister over implementatie militaire aspecten Dayton-vredesakkoord, Ifor en de Nederlandse bijdrage (Kamerstuk 22181, nr. 148, 28 februari 1996) (opent in nieuw venster)Alles uit deze bron
Zo verwijs je hiernaar
Heimdall Atlas, ‘Missie IFOR Bosnië’, bijgewerkt 4 november 2026, geraadpleegd 4 november 2026, https:/
Heimdall zet op een rij wat anderen publiceerden. Gebruik je een feit, noem dan ook de oorspronkelijke bron: die staat erbij.
Voor een scriptie of publicatie: APA en BibTeX
APA
Heimdall Atlas. (2026, 4 november). Missie IFOR Bosnië. Geraadpleegd op 4 november 2026, van https:/
BibTeX
@misc{heimdall-missies-bosnie-ifor,
author = {{Heimdall Atlas}},
title = {Missie IFOR Bosnië},
year = {2026},
date = {2026-11-04},
url = {https://heimdallatlas.com/missies/bosnie-ifor},
urldate = {2026-11-04},
note = {Geraadpleegd op 4 november 2026; dataversie b77d7bcff27a9998}
} Dataversie b77d7bcff27a9998: daarmee is precies na te gaan welke gegevens je zag.
