Afgelopen
Tweede Golfoorlog Irak
Kader: Coalitie en WEU
Op 2 augustus 1990 viel het leger van Irak Koeweit binnen.
De Verenigde Staten vormden met bondgenoten een internationale groep, een coalitie. De Verenigde Naties (VN) gaven toestemming om Koeweit te helpen. Begin 1991 verdreef de coalitie het Iraakse leger uit Koeweit. Nederland vocht niet mee, maar hielp wel bij ondersteunende operaties. Het stuurde fregatten naar de Perzische Golf. Ook gingen eenheden voor luchtverdediging naar het zuiden van Turkije en naar Israël. Na de oorlog bouwden Nederlandse genisten en mariniers in het noorden van Irak kampen voor Koerdische vluchtelingen. Ze beveiligden die kampen ook.
Waar dat staat
Taak: Nederland vocht niet mee in de gevechten. Wel hielp Nederland bij ondersteunende operaties. Het stuurde fregatten naar de Perzische Golf.
Op 2 augustus 1990 viel het Iraakse leger van Saddam Hoessein Koeweit binnen. Koeweit was rijk aan olie. De Verenigde Staten vormden samen met bondgenoten een internationale coalitie. De VN gaf toestemming om Koeweit te helpen. Begin 1991 verdreef de coalitie het Irakese leger uit Koeweit.
In het kort
- Wanneer
- 1990 – 1991Op de tijdas
- Waar
- Perzische GolfLocaties
- Soort inzet
- Maritiem
Op de tijdlijn
Gebeurtenissen
- 21 aug 1990: Besluit: Op 21 augustus 1990 besloten de ministers van de WEU-landen het sturen van marineschepen naar de Golf samen te coördineren.
- nov 1990: Operatie: Van november 1990 tot januari 1991 hielp de landmacht Amerikaans materieel uit Duitsland via Nederlandse havens naar de Golf te brengen.
- 1991: Operatie: Na de oorlog hielp Nederland het Amerikaanse materieel via Nederland terug naar Duitsland te brengen. Dat ging zonder problemen.1991: Aankomst: In de Golfoorlog stuurde de luchtmacht luchtverdediging naar Turkije, om de vliegbasis Diyarbakir te beschermen tegen raketten uit Irak. Ook beschermde ze Jeruzalem.
Reacties van andere landen
positieftoon: inschatting van Heimdall
Locaties
Jeruzalem, plaats, buiten het missiegebied
Waar dat staat
Daarom is besloten de stationering van de bij Jeruzalem gelegerde Patriot-eenheid omstreeks 1 april te beëindigen.
Bron: Kamerstuk 21664, nr. 57: Midden-Oosten conflict (19 maart 1991) (opent in nieuw venster)
Ligging opgezocht op naam (GeoNames): 31.769, 35.2163
Riyadh, plaats, buiten het missiegebied
Waar dat staat
Het Nederlandse medische detachement dat onder Britse supervisie werkzaam is in een hospitaal bij Riyadh is thans betrokken bij de verzorging van Iraakse gewonden.
Bron: Kamerstuk 21664, nr. 57: Midden-Oosten conflict (19 maart 1991) (opent in nieuw venster)
Ligging opgezocht op naam (GeoNames): 24.6877, 46.7219
Verloop
Besluit
Op 21 augustus 1990 besloten de ministers van de WEU-landen het sturen van marineschepen naar de Golf samen te coördineren.
Waar dat staat
Nadat de ministers van Buitenlandse Zaken en van Defensie van de Weu-lidstaten op 21 augustus 1990 besloten hadden de uitzending van marineschepen naar de Golf in Weu-verband te coördineren, werd deze beslissing op ambtelijk en militair niveau uitgewerkt.
Operatie
Van november 1990 tot januari 1991 hielp de landmacht Amerikaans materieel uit Duitsland via Nederlandse havens naar de Golf te brengen.
Waar dat staat
De Koninklijke landmacht heeft een belangrijke rol vervuld bij ondersteunende operaties, in het bijzonder bij operatie Deforger, het transport van Amerikaans materieel uit Duitsland via Nederlandse havens naar de Golfregio. … De operatie werd uitgevoerd van november 1990 tot januari 1991.
AankomstDiyarbakir
In de Golfoorlog stuurde de luchtmacht luchtverdediging naar Turkije, om de vliegbasis Diyarbakir te beschermen tegen raketten uit Irak. Ook beschermde ze Jeruzalem.
Waar dat staat
Tijdens de Golfoorlog, die in 1991 volgde op de Irakese bezetting van Koeweit, kwam ook de Koninklijke Luchtmacht in actie. Nederland stuurde luchtverdediging naar Turkije om de vliegbasis Diyarbakir te beschermen tegen Irakese aanvallen met Scud-raketten. Om dezelfde reden beschermden militairen van de luchtmacht Jeruzalem.
Operatie
Na de oorlog hielp Nederland het Amerikaanse materieel via Nederland terug naar Duitsland te brengen. Dat ging zonder problemen.
Waar dat staat
In de zomer van 1991 is een groot deel van het Amerikaanse materieel in omgekeerde richting vanuit het Midden-Oosten via Nederland weer naar Duitsland getransporteerd. Ook aan deze operatie, die zonder problemen verliep, is door Nederland ondersteuning verleend.
Uitkomst
Resultaat
Volgens de minister leverde Nederland, voor wat het kon, een redelijke bijdrage aan de internationale coalitie.
Waar dat staat
Nederland heeft in het licht van zijn mogelijkheden een redelijke bijdrage geleverd aan de internationale coalitie. Het Nederlandse personeel verdient voor de wijze van inzet grote waardering.
De conclusie was dat Nederland deed wat van een land als Nederland verwacht mocht worden.
Waar dat staat
Alles overziende, is de slotconclusie dat Nederland de bijdrage leverde aan de uitvoering van de Veiligheidsraadsresoluties over Koeweit en Irak die van een land als het onze mocht worden verwacht.
Omvang
meer dan 3.600
Als je de aflossingen meetelt, gingen in totaal meer dan 3600 Nederlandse militairen naar het gebied.
Waar dat staat
Tijdens de Golfcrisis en –oorlog heeft ons land in totaal ruim elfhonderd militairen ingezet. Rekening houdend met aflossingen zijn er meer dan 3600 Nederlandse militairen uitgezonden.
Slachtoffers
0 doden
Bij de Nederlandse eenheden vielen geen slachtoffers.
Waar dat staat
Bij de activiteiten van de Nederlandse eenheden zijn geen slachtoffers gevallen.
Lessen
Defensie had zelf te weinig vliegtuigen voor het vervoer en moest vliegtuigen huren. Daarom moest het eigen vervoer beter worden.
Waar dat staat
Hoewel de luchtverdedigingssystemen in zeer korte tijd naar hun bestemming werden vervoerd, moest voor het transport door de lucht gebruik worden gemaakt van commerciële diensten. In de Defensienota zijn voorstellen gedaan voor verbetering van de strategische transportsituatie.
De verbindingen van de luchtverdedigingssystemen van de bondgenoten moesten beter op elkaar aansluiten.
Waar dat staat
Wel is gebleken dat met het oog op internationale samenwerking standaardisatie en verbetering van de interoperabiliteit van telecommunicatiemiddelen ten behoeve van de Patriot en Hawksystemen van de bondgenoten dringend noodzakelijk is.
Na de Golfoorlog kwam er een vast plan voor de zorg voor militairen voor, tijdens en na een uitzending.
Waar dat staat
Op grond van de tijdens het Golfconflict opgedane ervaringen op het gebied van psycho-sociale zorg is besloten een draaiboek te ontwikkelen voor de opvang en begeleiding van militairen voorafgaand, gedurende en na een periode van uitzending naar crisisgebieden.
Bijdrage
Koninklijke Marine
Waar dat staat
In het kader van de handhaving van het embargo tegen Irak op grond van de VR-resoluties 661 en 665 nemen drie schepen van de Koninklijke marine deel aan operaties in de Perzische Golf (thans de fregatten Hr. Ms. Jacob van Heemskerck en Hr. Ms. Philips van Almonde en het bevoorradingsschip Hr. Ms. Zuiderkruis).
Tekstherkenning van een scan: de zin kan leesfouten bevatten
Waar dat staat
In het kader van de handhaving van het embargo tegen Irak op grond van de VR-resoluties 661 en 665 nemen drie schepen van de Koninklijke marine deel aan operaties in de Perzische Golf (thans de fregatten Hr. Ms. Jacob van Heemskerck en Hr. Ms. Philips van Almonde en het bevoorradingsschip Hr. Ms. Zuiderkruis).
Tekstherkenning van een scan: de zin kan leesfouten bevatten
Waar dat staat
In het kader van de handhaving van het embargo tegen Irak op grond van de VR-resoluties 661 en 665 nemen drie schepen van de Koninklijke marine deel aan operaties in de Perzische Golf (thans de fregatten Hr. Ms. Jacob van Heemskerck en Hr. Ms. Philips van Almonde en het bevoorradingsschip Hr. Ms. Zuiderkruis).
Tekstherkenning van een scan: de zin kan leesfouten bevatten
Waar dat staat
Hr. Ms. Haarlem en Hr. Ms. Harlingen zijn onderweg naar het Golfgebied. Besloten is ook de in de Middellandse Zee verblijvende Hr. Ms Zierikzee aan deze eenheid toe te voegen.
Tekstherkenning van een scan: de zin kan leesfouten bevatten
Waar dat staat
Hr. Ms. Haarlem en Hr. Ms. Harlingen zijn onderweg naar het Golfgebied. Besloten is ook de in de Middellandse Zee verblijvende Hr. Ms Zierikzee aan deze eenheid toe te voegen.
Tekstherkenning van een scan: de zin kan leesfouten bevatten
Waar dat staat
Hr. Ms. Haarlem en Hr. Ms. Harlingen zijn onderweg naar het Golfgebied. Besloten is ook de in de Middellandse Zee verblijvende Hr. Ms Zierikzee aan deze eenheid toe te voegen.
Tekstherkenning van een scan: de zin kan leesfouten bevatten
Missiebasis: vliegbasis Diyarbakir
Reacties van andere landen
Wat regeringen en nieuwsmedia van andere landen zeiden, met wie het zei en waar. Een reactie is een uitspraak, geen vaststelling van wat er gebeurde.
Verenigde Staten
President George Bush (The President), tegenover minister van Buitenlandse Zaken Hans van den Broek in het Oval Office
Laat me u echter zeggen dat een van de redenen waarom ik blij ben met deze ontmoeting is dat ik u en premier Lubbers en anderen de waardering van Amerikaanse zijde kan overbrengen voor deze uitstekende samenwerking. En ik denk dat we heel nauw hebben samengewerkt. We hebben uw verklaringen met grote instemming en waardering kennisgenomen, mag ik zeggen. En dus kijk ik ernaar uit verdere gedachten van u te horen over de Golf of een ander onderwerp. Maar ik ben u echt dankbaar.
Oorspronkelijke tekst (Engels)
However, let me just tell you that one of the reasons I’m delighted to have this meeting is to be able to express to you and to Prime Minister Lubbers and others the appreciation on the American side for this outstanding cooperation. And I think we’ve worked very closely together. We’ve noted your statements with great approval and appreciation, I might say. And so, I look forward to hearing from you any further thoughts you have on the Gulf or any other … subject. But I really am grateful to you.
Kosten
Elk bedrag zoals de bron het noemt: een raming vooraf of wat er werd uitgegeven, per jaar of in totaal. Heimdall telt niets op en rekent niet om; guldens blijven guldens.
over 1990
additionele kosten in 1990: ƒ 145,6 miljoen
Waar dat staat
-Voor de uitzending van eenheden tijdens het Golfconflict bedroegen de additionele kosten in 1990f 145,6 miljoen;
Tekstherkenning van een scan: het bedrag kan een leesfout bevatten
over 1991
extra kosten in 1991: ƒ 270,3 miljoen
Waar dat staat
in 1991 werden extra kosten gemaakt ten bedrage van f 270,3 miljoen.
Tekstherkenning van een scan: het bedrag kan een leesfout bevatten
5 feb 1992
totaal additionele kosten ten laste van de defensiebegroting (1990 en 1991, na aftrek Luxemburgse bijdrage f 1,2 mln): ƒ 414,7 miljoen
Waar dat staat
De totale met de Golfcrisis en -oorlog gemoeide additionele kosten ten laste van de defensiebegroting bedroegen derhalve f 414,7 miljoen.
Tekstherkenning van een scan: het bedrag kan een leesfout bevatten
Materieel
Tekstherkenning van een scan
Foto: Fotoafdrukken Koninklijke Luchtmacht, CC BY-SA 4.0 (opent in nieuw venster), via Wikimedia Commons
Tekstherkenning van een scan
Foto: PH2 Henry, Public domain (opent in nieuw venster), via Wikimedia Commons
Tekstherkenning van een scan
Foto: Audiovisuele Dienst Koninklijke Marine (AVDKM), CC BY-SA 4.0 (opent in nieuw venster), via Wikimedia Commons
Tekstherkenning van een scan
Foto: Fotoafdrukken Koninklijke Marine, CC BY-SA 4.0 (opent in nieuw venster), via Wikimedia Commons
Toon de andere 4 systemen
Tekstherkenning van een scan
Foto: Ministerie van Defensie, CC BY-SA 4.0 (opent in nieuw venster), via Wikimedia Commons
Tekstherkenning van een scan
Foto: PH2 Henry, Public domain (opent in nieuw venster), via Wikimedia Commons
Tekstherkenning van een scan
Foto: Rob Schleiffert from Holland, CC BY-SA 2.0 (opent in nieuw venster), via Wikimedia Commons
Tekstherkenning van een scan
Foto: Defencie Nederlands, CC BY-SA 4.0 (opent in nieuw venster), via Wikimedia Commons
Gebruikt bij deze missie
HAWK
Waar dat staat
De regering heeft beslist de in NAVO-verband aan Turkije verleende luchtverdedigingssteun te beëindigen, nu Saceur heeft vastgesteld dat de directe dreiging is afgenomen. Intussen zijn de betrokken eenheden weer onder nationaal bevel gesteld. De Nederlandse Hawk– en Stinger– eenheden in Turkije zijn reeds op weg naar de thuisbasis.
Tekstherkenning van een scan: de zin kan leesfouten bevatten
Hr.Ms. Jacob van Heemskerck, Hr.Ms. Philips van Almonde en Hr.Ms. Zuiderkruis
Waar dat staat
In het kader van de handhaving van het embargo tegen Irak op grond van de VR-resoluties 661 en 665 nemen drie schepen van de Koninklijke marine deel aan operaties in de Perzische Golf (thans de fregatten Hr. Ms. Jacob van Heemskerck en Hr. Ms. Philips van Almonde en het bevoorradingsschip Hr. Ms. Zuiderkruis).
Tekstherkenning van een scan: de zin kan leesfouten bevatten
Hr.Ms. Pieter Florisz en Hr.Ms. Witte de With
Waar dat staat
Het gaat hierbij om een luchtverdedigingsfregat en een standaard– fregat met twee helicopters. Deze fregatten, de Hr. Ms. Witte de With en Hr. Ms. Pieter Florisz zullen worden onttrokken aan het eskader dat thans voorbereidingen treft voor de NAVO-oefening Team Work 90.
Tekstherkenning van een scan: de zin kan leesfouten bevatten
P-3C Orion
Waar dat staat
Voorts wordt een Orion vliegtuig regelmatig ingezet voor transport naar de Golf-regio.
Tekstherkenning van een scan: de zin kan leesfouten bevatten
Patriot
Waar dat staat
De Nederlandse Hawk– en Stinger– eenheden in Turkije zijn reeds op weg naar de thuisbasis. De Patriot-eenheden zullen omstreeks 1 april volgen. … Daarom is besloten de stationering van de bij Jeruzalem gelegerde Patriot-eenheid omstreeks 1 april te beëindigen.
Tekstherkenning van een scan: de zin kan leesfouten bevatten
Over deze missie staan geen weekoverzichten of nieuwsberichten in de dataset.
Bijgewerkt
Bronnen
Zo verwijs je hiernaar
Heimdall Atlas, ‘Tweede Golfoorlog Irak’, bijgewerkt 4 november 2026, geraadpleegd 4 november 2026, https:/
Heimdall zet op een rij wat anderen publiceerden. Gebruik je een feit, noem dan ook de oorspronkelijke bron: die staat erbij.
Voor een scriptie of publicatie: APA en BibTeX
APA
Heimdall Atlas. (2026, 4 november). Tweede Golfoorlog Irak. Geraadpleegd op 4 november 2026, van https:/
BibTeX
@misc{heimdall-missies-golfoorlog-1990,
author = {{Heimdall Atlas}},
title = {Tweede Golfoorlog Irak},
year = {2026},
date = {2026-11-04},
url = {https://heimdallatlas.com/missies/golfoorlog-1990},
urldate = {2026-11-04},
note = {Geraadpleegd op 4 november 2026; dataversie b77d7bcff27a9998}
} Dataversie b77d7bcff27a9998: daarmee is precies na te gaan welke gegevens je zag.







