Afgelopen
Operatie Provide Comfort
In 1991 hielp Nederland Koerdische vluchtelingen in het noorden van Irak.
Begin mei waren duizend Nederlandse militairen van het Korps Mariniers en de landmacht in het gebied. Ze beschermden de Koerden, richtten tentenkampen in, gaven medische zorg en herstelden de infrastructuur.
Waar dat staat
Taak: Nederlandse mariniers en landmachtmilitairen beschermden Koerdische vluchtelingen, richtten tentenkampen in en gaven medische zorg.
Begin mei waren duizend Nederlandse militairen van het Korps mariniers en de Koninklijke landmacht in het gebied ingeschakeld bij de bescherming van de Koerden, de inrichting van tentenkampen, medische verzorging en herstel van de infrastructuur in het gebied.
In het kort
- Wanneer
- 1991 – sep 1991Op de tijdas
- Waar
- IrakNoord-IrakLocaties
- Soort inzet
- Landoptreden
Op de tijdlijn
Gebeurtenissen
- apr 1991: Start: Vanaf eind april 1991 beschermden Nederlandse militairen in het noorden van Irak de Koerdische vluchtelingen en hielpen ze terug naar huis.
- jul 1991: Overdracht: Vanaf eind juli 1991 trokken de bondgenoten zich terug uit Irak. Ze bleven de Koerden beschermen vanuit het zuidoosten van Turkije.jul 1991: Vertrek: In juli 1991 gingen de meeste Nederlandse militairen naar huis. Ruim honderd mariniers gingen naar het zuidoosten van Turkije.
- sep 1991: Einde: Eind september 1991 haalde Nederland de laatste compagnie mariniers terug.
Een hoger streepje: meer op die plek, te dicht bij elkaar om apart te tonen. Wijs het aan voor de lijst.
Locaties
Zakho, kamp
Waar dat staat
De militairen van het Geniehulpbataljon (Koninklijke Landmacht) hebben een groot aandeel gehad in de opbouw van de drie vluchtelingenkampen bij Zakho.
Bron: Kamerstuk 21664, nr. 68: Midden-Oosten conflict (27 mei 1991) (opent in nieuw venster)
Ligging opgezocht op naam (GeoNames): 37.1487, 42.6859
Batufa, gebied
Waar dat staat
Nederlandse mariniers van de Amfibische Gevechtsgroep dragen thans de verantwoordelijkheid voor de beveiliging van een gebied ter grootte van 250 vierkante kilometer rondom Batufa.
Bron: Kamerstuk 21664, nr. 68: Midden-Oosten conflict (27 mei 1991) (opent in nieuw venster)
Ligging opgezocht op naam (GeoNames): 37.1745, 43.0123
Verloop
Start
Vanaf eind april 1991 beschermden Nederlandse militairen in het noorden van Irak de Koerdische vluchtelingen en hielpen ze terug naar huis.
Waar dat staat
In de eerste fase, van eind april tot eind juli 1991, werden Nederlandse militairen in geallieerd verband in noord-lrak ingezet om de fysieke veiligheid van de gevluchte Koerdische bevolking te verzekeren en het de vluchtelingen mogelijk te maken vanuit de toevluchtsoorden in de bergen naar hun oorspronkelijke woonplaatsen terug te keren.
Vertrek
In juli 1991 gingen de meeste Nederlandse militairen naar huis. Ruim honderd mariniers gingen naar het zuidoosten van Turkije.
Waar dat staat
Terwijl de meeste Nederlandse militairen in juli 1991 uit noord-lrak naar huis terugkeerden, verplaatste een compagnie van het Korps mariniers ter sterkte van ruim honderd man zich naar zuid-oost Turkije.
Overdracht
Vanaf eind juli 1991 trokken de bondgenoten zich terug uit Irak. Ze bleven de Koerden beschermen vanuit het zuidoosten van Turkije.
Waar dat staat
In de tweede fase, van eind juli tot eind september 1991, werden de geallieerde eenheden uit Irak teruggetrokken en werd de bescherming van de uit de bergen teruggekeerde Koerden tegen mogelijk nieuwe agressieve acties van Iraakse troepen voortgezet vanuit zuid-oost Turkije.
Einde
Eind september 1991 haalde Nederland de laatste compagnie mariniers terug.
Waar dat staat
Eind september 1991 werd de Nederlandse marinierscompagnie teruggetrokken.
Uitkomst
Resultaat
Volgens de minister leverden de Nederlandse eenheden een goede bijdrage aan de hulpoperatie van de bondgenoten.
Waar dat staat
Het geheel van de noodhulp overziende, kan worden geconstateerd dat de Nederlandse eenheden een goede bijdrage hebben geleverd aan de geallieerde operatie.
De hulp leek snel te werken: honderdduizenden Koerden konden uit de grensgebieden terug naar hun huizen.
Waar dat staat
De hulpverlening aan de Koerden lijkt reeds binnen korte tijd het gewenste resultaat te hebben, namelijk de terugkeer van de honderdduizenden Koerden uit het Iraans-lraakse en het Turks-lraakse grensgebied naar hun woonplaatsen in Noord-lrak.
Omvang
ongeveer 400
In de eerste fase deden ongeveer 400 mariniers mee aan de hulp in het noorden van Irak.
Waar dat staat
De Nederlandse bijdrage aan de humanitaire hulp in noord-lrak werd gedurende de eerste fase uitgevoerd door ongeveer 400 militairen van het Korps mariniers
Slachtoffers
0 doden
Bij de Nederlandse eenheden vielen geen doden of gewonden.
Waar dat staat
Het geheel van de noodhulp overziende, kan worden geconstateerd dat de Nederlandse eenheden een goede bijdrage hebben geleverd aan de geallieerde operatie. Daarnaast stemt het feit dat onder de gegeven omstandigheden geen doden of gewonden vielen tot grote tevredenheid.
Lessen
Nederland had geen transporthelikopters bij zich. Dat was een probleem, want de andere landen hadden die wel.
Waar dat staat
Aan het 11e Geniehulpbataljon waren drie helikopters van de Koninklijke luchtmacht toegevoegd; deze helikopters hebben goed voldaan. Het ontbreken van transporthelikopters vormde echter een probleem, ook al omdat de Nederlandse eenheden de enige waren die … niet over een dergelijke capaciteit beschikten.
Defensie leerde snel eenheden samen te stellen voor noodhulp. Samenwerken met bondgenoten is nodig om zo’n missie te laten slagen.
Waar dat staat
Tijdens de hulpoperatie ten behoeve van de Koerden in Noord-lrak zijn belangrijke operationele ervaringen opgedaan met het snel en effectief samenstellen van eenheden voor het verrichten van humanitaire noodhulp. Optreden in bondgenootschappelijk verband is een belangrijke voorwaarde voor het welslagen van een dergelijke missie.
Bijdrage
Koninklijke Landmacht
Thuisbasis: Engelbrecht van Nassaukazerne (Roosendaal)
Waar dat staat
De belangrijkste internationale operaties van de commando’s waren: Operatie Provide Comfort in Noord-Irak, 1991
Het KCT is gelegerd op de Engelbrecht van Nassaukazerne in Roosendaal.
Koninklijke Marine
Thuisbasis: Van Braam Houckgeestkazerne (Doorn)
Waar dat staat
Begin mei waren duizend Nederlandse militairen van het Korps mariniers en de Koninklijke landmacht in het gebied ingeschakeld bij de bescherming van de Koerden, de inrichting van tentenkampen, medische verzorging en herstel van de infrastructuur in het gebied.
Sinds 1946 maakt het Korps mariniers gebruik van de Van Braam Houckgeestkazerne in Doorn.
Kosten
Elk bedrag zoals de bron het noemt: een raming vooraf of wat er werd uitgegeven, per jaar of in totaal. Heimdall telt niets op en rekent niet om; guldens blijven guldens.
3 jun 1991
raming vooraf (periode van vier maanden): ongeveer ƒ 88 miljoengeraamd
Waar dat staat
De humanitaire hulp aan de Koerden in Irakzal naar verwachting, uitgaande van een periode van vier maanden, ruim f88 miljoen kosten.
Tekstherkenning van een scan: het bedrag kan een leesfout bevatten
5 feb 1992
werkelijke kosten totaal (waarvan f 19,2 mln OS en f 4,2 mln EG; f 19,1 mln ten laste van Defensie): ƒ 42,5 miljoen
Waar dat staat
-De hulpverlening aan de Koerden in noord-lrak heeft in totaal f 42,5 miljoen gekost, aanzienlijk minder dan de aanvankelijke raming van f 88 miljoen, die echter was gebaseerd op een veronderstelde duur van de operatie van vier maanden.
Tekstherkenning van een scan: het bedrag kan een leesfout bevatten
Over deze missie staan geen weekoverzichten of nieuwsberichten in de dataset.
Bijgewerkt
Bronnen
- Veteranennota 2022-2023, bijlage 1: Missies kwalificerend voor veteranenstatus (Kamerstuk 30139, nr. 264) (opent in nieuw venster)Alles uit deze bron
- Kamerstuk 21664, nr. 69: Brief ministers over de Nederlandse militairen in Noord-Irak (31 mei 1991) (opent in nieuw venster)Alles uit deze bron
- Kamerstuk 21664, nr. 60: Brief ministers over de bijdrage aan de internationale hulpacties voor de Koerden (19 april 1991) (opent in nieuw venster)Alles uit deze bron
- Historische canon Korps Commandotroepen: Internationale operaties (opent in nieuw venster)Alles uit deze bron
- Historische canon Regiment Genietroepen: Internationale operaties (opent in nieuw venster)Alles uit deze bron
- Kamerstuk 22300 X, nr. 51: Brief van de minister van Defensie met notitie over de Nederlandse militair-operationele ervaringen tijdens het Golfconflict en de noodhulp aan de Koerden (5 februari 1992) (opent in nieuw venster)Alles uit deze bron
- Kamerstuk 21664, nr. 68: Midden-Oosten conflict (27 mei 1991) (opent in nieuw venster)Alles uit deze bron
Zo verwijs je hiernaar
Heimdall Atlas, ‘Operatie Provide Comfort’, bijgewerkt 4 november 2026, geraadpleegd 4 november 2026, https:/
Heimdall zet op een rij wat anderen publiceerden. Gebruik je een feit, noem dan ook de oorspronkelijke bron: die staat erbij.
Voor een scriptie of publicatie: APA en BibTeX
APA
Heimdall Atlas. (2026, 4 november). Operatie Provide Comfort. Geraadpleegd op 4 november 2026, van https:/
BibTeX
@misc{heimdall-missies-irak-provide-comfort,
author = {{Heimdall Atlas}},
title = {Operatie Provide Comfort},
year = {2026},
date = {2026-11-04},
url = {https://heimdallatlas.com/missies/irak-provide-comfort},
urldate = {2026-11-04},
note = {Geraadpleegd op 4 november 2026; dataversie 91dea28b61eea934}
} Dataversie 91dea28b61eea934: daarmee is precies na te gaan welke gegevens je zag.