Alle missies

Afgelopen

United Nations Protection Force (UNPROFOR)

Nederland deed mee aan UNPROFOR, een lichtbewapende vredesmacht van de VN.

In het kort

Wanneer
1992 – 1995Op de tijdas
Waar
Bosnië en HerzegovinaLocaties
Soort inzet
Landoptreden

Toon op de globe

Na de Koude Oorlog viel Joegoslavië uiteen en brak er een burgeroorlog uit. De vredesmacht werkte eerst in Kroatië en daarna in Bosnië-Herzegovina, waar ze weinig kon uitrichten. Nederland leverde vanaf het begin een verbindingsbataljon en een transporteenheid. Apart daarvan dwongen F-16's met de NAVO het vliegverbod af en gaven ze luchtsteun; fregatten deden mee aan Sharp Guard (NAVO, WEU). Het bekendst is de inzet van een bataljon van de Luchtmobiele Brigade in Srebrenica. In juli 1995 namen Bosnische Serviërs het gebied in. Buiten het zicht van de Nederlanders vermoordden ze meer dan 8.000 Bosnische moslims.

Waar dat staat

Taak: Nederland leverde vanaf het begin een verbindingsbataljon en een transporteenheid.

Na de Koude Oorlog viel Joegoslavië uiteen. […] Ook de luchtmacht (F-16’s) en de marine deden mee aan belangrijke operaties. […] In juli 1995 veroverden Bosnische Serviërs de enclave en vermoordden buiten het zicht van de Nederlandse troepen meer dan 8.000 Bosnische moslims.

Op de tijdlijn

1992 – 1995

Gebeurtenissen

Reacties van andere landen

Een hoger streepje: meer op die plek, te dicht bij elkaar om apart te tonen. Kies het voor de lijst.

positiefneutraalkritischtoon: inschatting van Heimdall

Kabinet bij de start: Kabinet-Lubbers III

Locaties

Kaart: EOxCloudless 2024 (opent in nieuw venster), Natural Earth (opent in nieuw venster)

Wolkenvrij beeld van 2024 (CC BY-NC-SA 4.0), geen actuele opname

Volgorde en filters

VolgordeStandaardA–Z

  • Srebrenica, plaats

    Waar dat staat

    Op 18 januari 1995 neemt luitenant-kolonel Karremans het bevel over van Dutchbat in Srebrenica. De B-compagnie wordt gelegerd in Srebrenica-stad; de C-compagnie met de stafverzorgingscompagnie in Potocari in de enclave; de A-compagnie wordt gestationeerd in Simin Han in de Sapna-vinger. De logistieke ondersteuning, het Support Command, blijft in Lukavac.

    Bron: Kamerstuk 26454, nr. 8 (opent in nieuw venster)

    Ligging opgezocht op naam (GeoNames): 44.1075, 19.2967

  • Potocari, kamp

    Waar dat staat

    De B-compagnie wordt gelegerd in Srebrenica-stad; de C-compagnie met de stafverzorgingscompagnie in Potocari in de enclave; de A-compagnie wordt gestationeerd in Simin Han in de Sapna-vinger. De logistieke ondersteuning, het Support Command, blijft in Lukavac.

    Bron: Kamerstuk 26454, nr. 8 (opent in nieuw venster)

    Ligging opgezocht op naam (GeoNames): 44.1533, 19.2781

  • sinds 1992

    Busovaca, hoofdkwartier

    Waar dat staat

    Het logistiek- en transportbataljon was al sinds 1992 in VN-verband in Busovaca gestationeerd en opereert thans in Ifor-verband.

    Bron: Kamerstuk 22181, nr. 148 (opent in nieuw venster)

    Ligging opgezocht op naam (GeoNames): 44.0977, 17.8783

Binnen 500 km

In de buurt

Andere missies in die streek, ook van vroeger.

Berekend door Heimdall, hemelsbreed, tussen de plaatsen die de bronnen noemen (elk op de pagina van die missie)

Volgorde

VolgordeDichtstbijNieuwsteOudsteA–Z

Verloop

Bekijk het verloop op de globe

Volgorde en filters: Vertrek

Bron

Ministerie van Defensie 0Rijksoverheid en Tweede Kamer 1

VolgordeOudsteNieuwste

  1. VertrekPotocari

    Op 21 juli 1995 verliet Dutchbat de enclave. Het laatste deel uit Potocari kwam op 22 juli om 8.00 uur aan in Zagreb.

    Waar dat staat

    CHRONOLOGISCH OVERZICHT VAN DE BELANGRIJKSTE GEBEURTENISSEN RONDOM DE VAL VAN SREBRENICA IN DE PERIODE 6 t/m 23 JULI 1995 … 21 juli Dutchbat verlaat de enclave. … 22 juli De laatste slag van Dutchbat uit Potocari arriveert om 8.00 uur in Zagreb.

    Bron: Kamerstuk 22181, nr. 128 (opent in nieuw venster)

    Ligging opgezocht op naam (GeoNames)

Uitkomst

Resultaat

Volgorde en filters

VolgordeStandaardPer soort bron

  • De missie eindigde tragisch: in juli 1995 veroverden Bosnische Serviërs de enclave en vermoordden meer dan 8.000 Bosnische moslims.

    Waar dat staat

    Deze missie eindigde tragisch. In juli 1995 veroverden Bosnische Serviërs de enclave en vermoordden buiten het zicht van de Nederlandse troepen meer dan 8.000 Bosnische moslims.

  • Volgens de regering na de debriefing konden de Nederlandse militairen de val van Srebrenica niet voorkomen; de overmacht was te groot.

    Waar dat staat

    De oorzaak van de val van de enclave Srebrenica was de Bosnisch-Servische agressie. Het debriefingsrapport onderstreept dat de Nederlandse VN-militairen in Srebrenica de val van de enclave niet hadden kunnen voorkomen. De overmacht was te groot voor de kleine Nederlandse VN-eenheid, die er alleen voor stond.

Omvang

Volgorde

VolgordeStandaardPer soort bron

  • 1.800

    Vanaf februari 1994 werkten in totaal 1800 Nederlandse militairen in drie groepen na elkaar in de enclave Srebrenica (totaal).

    Waar dat staat

    Sinds februari 1994 hebben in totaal 1800 Nederlandse VN-militairen in drie rotaties zich in de enclave voor de bevolking ingezet en hebben dat tot op het laatste moment gedaan.

  • ruim 1.200

    Het bataljon van de Luchtmobiele Brigade telde ruim 1200 militairen tegelijk.

    Waar dat staat

    Een versterkt infanteriebataljon van de Luchtmobiele Brigade (ruim 1200 militairen) is … voor anderhalf jaar aan UNPROFOR ter beschikking gesteld, d.w.z. tot midden 1995.

Slachtoffers

  • 1 gesneuveld

    Een Nederlandse militair kwam in Srebrenica om toen moslimstrijders een handgranaat naar een Nederlandse pantserwagen gooiden.

    Waar dat staat

    Dutchbat zat al een half jaar opgesloten in Srebrenica en enkele dagen eerder was een Nederlandse militair om het leven gekomen doordat moslimstrijders een handgranaat gooiden naar een Nederlandse pantserwagen op het moment dat de betrokken Nederlanders wilden terugtrekken.

Lessen

Volgorde

VolgordeStandaardPer soort bron

  • Les: de leiding, de informatie en het advies bij vredesmissies moeten beter. Eén persoon, de chef Defensiestaf, moet de leiding hebben.

    Waar dat staat

    het verloop van vredesoperaties kan worden verbeterd op het gebied van de aansturing, de informatievoorziening en de beleidsadvisering. Daartoe dienen dergelijke operaties te staan onder eenhoofdige leiding van de chef Defensiestaf

  • Les: zulke missies vragen veel van militairen, ook buiten het gewone militaire werk. De opleiding moet daarop worden aangepast.

    Waar dat staat

    crisisbeheersingsoperaties stellen nieuwe, hoge eisen aan militairen, ook buiten het strikt militair-operationele terrein.

Bijdrage

Koninklijke Landmacht

Volgorde

VolgordeStandaardA–ZMeeste bronnen

Koninklijke Marine

Reacties van andere landen

Wat regeringen en nieuwsmedia van andere landen zeiden, met wie het zei en waar. Een reactie is een uitspraak, geen vaststelling van wat er gebeurde.

Volgorde en filters: Turkije

Wie

Overheden en organisaties 0Media 5

Toon (inschatting)

VolgordeNieuwsteOudste

  • Turkije, Anadolu Ajansı (nieuwsbericht)staatsmedium

    redactie

    De Hoge Raad oordeelde in 2019 dat Nederlandse VN-blauwhelmen 'onrechtmatig handelden' toen zij op 13 juli 1995 de mannen van hun basis bij Srebrenica lieten vertrekken en aan de Bosnisch-Servische troepen overdroegen, terwijl zij wisten dat die 'ernstig gevaar liepen te worden mishandeld en vermoord'.

    vertaling Heimdalltoon: neutraal (inschatting Heimdall)

    Oorspronkelijke tekst (Engels)

    The Dutch Supreme Court ruled in 2019 that Dutch UN peacekeepers "acted unlawfully" when they evacuated the men from their military base near Srebrenica on July 13, 1995, handing them over to the Bosnian Serb forces despite knowing that they "were in serious jeopardy of being abused and murdered."

  • Turkije, TRT World (nieuwsbericht)staatsmedium

    Murat Sofuoglu

    Al deze wrede daden van de Nederlanders en hun blijvende invloed op de burgers van de voormalige koloniale macht doen denken aan het falen van het Nederlandse leger in de Bosnische oorlog in de jaren negentig. … In plaats daarvan besloot de eenheid, Dutchbat III genoemd, een compound te ontruimen waar 25.000 Bosniakken hun toevlucht hadden gezocht, waardoor Serviërs meer dan 8.000 islamitische mannen en jongens konden vermoorden.

    vertaling Heimdalltoon: kritisch (inschatting Heimdall)

    Oorspronkelijke tekst (Engels)

    All these brutal conducts of Dutch and their continuing influence over the former colonial power’s citizens bring to mind the failure of the country’s military in the Bosnian War in the 1990s. … Instead, the unit, which was called DutchBat III, decided to evacuate a compound where 25,000 Bosniaks took refuge, allowing Serbs to massacre more than 8,000 Muslim men and boys.

Alle reacties over deze missie

Kosten

Elk bedrag zoals de bron het noemt: een raming vooraf of wat er werd uitgegeven, per jaar of in totaal. Heimdall telt niets op en rekent niet om; guldens blijven guldens.

Volgorde en filters

VolgordeOudsteNieuwste

  • over 1992

    additionele uitgaven UNPROFOR I (verbindingsbataljon) in 1992; deel van de missie: ƒ 26,659 miljoen

    Waar dat staat

    Uitgaven vredesoperaties (in miljoenen guldens) … 1992 1993 1994 … UNPROFOR I 26,659 35,855 26,2

    Bron: Kamerstuk 23 738, nr. 4 (opent in nieuw venster)

    Tekstherkenning van een scan: het bedrag kan een leesfout bevatten

  • over 1992

    additionele uitgaven UNPROFOR II (transportbataljon) in 1992; deel van de missie: ƒ 13,381 miljoen

    Waar dat staat

    Uitgaven vredesoperaties (in miljoenen guldens) … 1992 1993 1994 … UNPROFOR II 13,381 52,541 44,5

    Bron: Kamerstuk 23 738, nr. 4 (opent in nieuw venster)

    Tekstherkenning van een scan: het bedrag kan een leesfout bevatten

  • over 1993

    additionele uitgaven UNPROFOR I (verbindingsbataljon) in 1993; deel van de missie: ƒ 35,855 miljoen

    Waar dat staat

    Uitgaven vredesoperaties (in miljoenen guldens) … 1992 1993 1994 … UNPROFOR I 26,659 35,855 26,2

    Bron: Kamerstuk 23 738, nr. 4 (opent in nieuw venster)

    Tekstherkenning van een scan: het bedrag kan een leesfout bevatten

  • over 1993

    additionele uitgaven UNPROFOR II (transportbataljon) in 1993; deel van de missie: ƒ 52,541 miljoen

    Waar dat staat

    Uitgaven vredesoperaties (in miljoenen guldens) … 1992 1993 1994 … UNPROFOR II 13,381 52,541 44,5

    Bron: Kamerstuk 23 738, nr. 4 (opent in nieuw venster)

    Tekstherkenning van een scan: het bedrag kan een leesfout bevatten

Materieel

Gebruikt bij deze missie

  • YPR

    Waar dat staat

    Op vrijdag 21 juli is, na onderhandeling hierover met generaal Mladic, Dutchbat met 170 voertuigen en zestien YPR-pantservoertuigen uit Potocari richting Zagreb vertrokken, met medeneming van het lokale personeel in dienst van de VN (in totaal 27 personen), twee gewonde bejaarden, drie United Nations Military Observers en het nog resterende materieel.

Over deze missie staan geen weekoverzichten of nieuwsberichten in de dataset.

Begrippen

NAVO
Een bondgenootschap van landen die samen hun grondgebied verdedigen. De NAVO neemt ook maatregelen om aanvallen te voorkomen.
Bron: Versterking oostflank NAVO-gebied (opent in nieuw venster)
UNPROFOR, ook United Nations Protection Force
Zelfde als de beschrijving van de missie.Uitleg bij Begrippen
Bron: United Nations Protection Force (UNPROFOR) (opent in nieuw venster)

Alle begrippen

Bijgewerkt

Bronnen

Zo verwijs je hiernaar

Heimdall Atlas, ‘United Nations Protection Force (UNPROFOR)’, bijgewerkt 5 november 2026, geraadpleegd 7 november 2026, https://heimdallatlas.com/nl/missies/bosnie-unprofor

Heimdall zet op een rij wat anderen publiceerden. Gebruik je een feit, noem dan ook de oorspronkelijke bron: die staat erbij.

Voor een scriptie of publicatie: APA en BibTeX

APA

Heimdall Atlas. (2026, 5 november). United Nations Protection Force (UNPROFOR). Geraadpleegd op 7 november 2026, van https://heimdallatlas.com/nl/missies/bosnie-unprofor

BibTeX

@misc{heimdall-nl-missies-bosnie-unprofor,
  author = {{Heimdall Atlas}},
  title = {United Nations Protection Force (UNPROFOR)},
  year = {2026},
  date = {2026-11-05},
  url = {https://heimdallatlas.com/nl/missies/bosnie-unprofor},
  urldate = {2026-11-07},
  note = {Geraadpleegd op 7 november 2026; dataversie afa5ed0fdc01e35a}
}

Dataversie afa5ed0fdc01e35a: daarmee is precies na te gaan welke gegevens je zag.

Over verwijzen naar Heimdall