Sinds 2000
Crises en rampen
Wanneer de landelijke crisisstructuur in werking trad, en de rampen die de Onderzoeksraad onderzocht.
Waar dit vandaan komt
Een ramp staat hier als de Onderzoeksraad voor Veiligheid haar onderzocht (voor 2005 een officiële commissie), een crisis als de landelijke crisisstructuur in werking trad: de Ministeriële Commissie Crisisbeheersing of het Nationaal Crisiscentrum. Er bestaat geen openbaar overzicht van die keren; dit zijn de crises die de bronnen bij naam noemen, en er ontbreken er dus.
Een oorzaak of schuld staat er alleen als de conclusie van wie het rapport schreef, letterlijk. Hielp de krijgsmacht, dan leidt de crisis naar die inzet bij de militaire bijstand. Geen namen van slachtoffers.
- Laatste in de lijst
- Coronacrisisjan 2020 – sep 2022Wat er gebeurde
- Crises en rampen
- 9 crises en rampensinds 2000, geteld door HeimdallAlle
Waar
Elke crisis op de plek die de bron noemt; "Nederland" is het midden van het land.
Kaart: EOxCloudless 2024 (opent in nieuw venster), Natural Earth (opent in nieuw venster)
Wolkenvrij beeld van 2024 (CC BY-NC-SA 4.0), geen actuele opname
Alle crises en rampen
Elke crisis op de dag dat ze begon.
Op de tijdlijn
Crises en rampen
- 26 okt 2005: Brand in het cellencomplex Schiphol-Oost, 26 okt 2005
- 25 feb 2009: Neergestort vliegtuig van Turkish Airlines bij Schiphol, 25 feb 2009
- 17 jul 2014: Neerstorten van vlucht MH17, 17 jul 2014
Een hoger streepje: meer op die plek, te dicht bij elkaar om apart te tonen. Kies het voor de lijst.
Vuurwerkramp in Enschede
Ramp, Enschede
Op 13 mei 2000 brak brand uit bij een vuurwerkopslag aan de Tollensstraat in Enschede. Daarna volgden zware explosies. Daarbij kwamen tenminste 15 mensen om het leven, onder wie 4 brandweerlieden: het aantal dat de minister van Binnenlandse Zaken kort na de ramp aan de Tweede Kamer meldde.
Waar dat staat
Taak: Vuurwerkramp in Enschede
Op zaterdagmiddag 13 mei 2000 is kort na 15.00 uur brand uitgebroken op of bij de vuurwerkopslagplaats S.E. Fireworks aan de Tollensstraat te Enschede. De brand is gevolgd door een aantal hevige explosies. Deze hebben aan tenminste 15 mensen het leven gekost, waaronder 4 brandweerlieden.
Wie coördineerde
In verband met de omvang van de problematiek wordt de inzet op rijksniveau gecoördineerd door de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. … Deze projectorganisatie wordt ingesteld op het moment dat er geen directe noodzaak meer is om in de crisisstructuur te werken en de coördinatie vanuit het NCC derhalve kan worden stopgezet.
De conclusie
De Commissie concludeert daarover: «Uit het voorgaande blijkt dat de rijksoverheid zowel in haar rol van adviseur, vergunningverlener en toezichthouder als in haar rol van (mede)verantwoordelijke voor de regelgeving met betrekking tot vuurwerk, is tekortgeschoten.»
Cafébrand in Volendam
Ramp, Volendam
In de nacht van de jaarwisseling, rond half een, brandde een café in Volendam (gemeente Edam-Volendam). Toen de staatssecretaris van Binnenlandse Zaken de Tweede Kamer daarover kort daarna schreef, waren tien mensen overleden.
Waar dat staat
Taak: Cafébrand in Volendam
In de nacht van de jaarwisseling heeft omstreeks 00.30 uur brand gewoed in de horecagelegenheid de Hemel in Volendam, gemeente Edam–Volendam. … Het te betreuren aantal dodelijke slachtoffers is op het moment van schrijven van deze brief opgelopen tot tien.
Wie coördineerde
Op nieuwjaarsdag heeft, conform het gestelde in het nationaal handboek crisisbesluitvorming, een eerste interdepartementaal overleg bij het Nationaal Coördinatiecentrum van BZK plaatsgevonden tussen de meest betrokken departementen en vertegenwoordigers van de Commissaris van de Koningin in Noord-Holland. Hier is besloten dat opschaling tot op rijksniveau niet noodzakelijk is, maar de afwikkeling van de ramp een gemeentelijke aangelegenheid is.
De conclusie
Eerste hoofdconclusie van de commissie is dat burgers, ondernemers, instellingen en overheden moeten leren van incidenten. … De tweede hoofdconclusie van de commissie is dat ondernemers, instellingen en overheden moeten doen wat is afgesproken.
Brand in het cellencomplex Schiphol-Oost
Ramp, Schiphol-Oost, tot 27 okt 2005
In de nacht van 26 op 27 oktober 2005 brandde het Detentie- en Uitzetcentrum Schiphol-Oost. Elf mensen kwamen om het leven. Vijftien mensen, bewaarders en celbewoners, raakten gewond, en een vleugel van het gebouw ging verloren.
Waar dat staat
Taak: Brand in het cellencomplex Schiphol-Oost
In de nacht van 26 op 27 oktober 2005 kwamen elf mensen om het leven bij een grote brand in een cellencomplex, het “Detentie- en Uitzetcentrum Schiphol-Oost”. … In totaal raakten vijftien mensen, zowel bewaarders als celbewoners, gewond en een vleugel van het gebouw werd verwoest.
Brand cellencomplex Schiphol-Oost (Onderzoeksraad voor Veiligheid) (opent in nieuw venster), 21 sep 2006
De conclusie
Het rapport laat zien in hoeverre de betrokken overheidsinstanties hun verantwoordelijkheden hebben ingevuld. Helaas moet de Raad tot de conclusie komen dat zij hun taak onvoldoende hebben uitgevoerd.
Neergestort vliegtuig van Turkish Airlines bij Schiphol
Ramp, Polderbaan
Een vliegtuig van Turkish Airlines stortte tijdens de nadering van de Polderbaan van Schiphol neer in een akker, circa 1,5 kilometer voor het begin van de baan. Vier bemanningsleden en vijf passagiers kwamen om het leven; drie bemanningsleden en 117 passagiers raakten gewond.
Waar dat staat
Taak: Neergestort vliegtuig van Turkish Airlines bij Schiphol
Tijdens de nadering van de Polderbaan stortte het vliegtuig neer en kwam in een akker terecht op een afstand van circa 1,5 kilometer van het begin van de baan. Hierbij kwamen vier bemanningsleden en vijf passagiers om het leven en raakten drie bemanningsleden en 117 passagiers gewond.
De conclusie
De Raad concludeert dat door het niet goed functioneren van het linker radiohoogtemetersysteem de stuwkracht van beide motoren te vroeg door de autothrottle tot een minimale waarde werd teruggebracht, wat uiteindelijk een te grote snelheidsafname veroorzaakte.
Bronnen: Onderzoeksraad voor Veiligheid: Turkish Airlines, neergestort tijdens nadering, Boeing 737-800, 25 februari 2009 (onderzoekspagina) (opent in nieuw venster), Onderzoeksraad voor Veiligheid: Neergestort tijdens nadering, Boeing 737-800, nabij Amsterdam Schiphol Airport, 25 februari 2009 (rapport) (opent in nieuw venster)
Brand bij Chemie-Pack in Moerdijk
Ramp, Moerdijk
Op 5 januari 2011 brak in de middag brand uit bij het chemiebedrijf Chemie-Pack in Moerdijk. De brandweer liet de brand gecontroleerd uitbranden. Er vielen geen doden of gewonden.
Waar dat staat
Taak: Brand bij Chemie-Pack in Moerdijk
Woensdag 5 januari 2011 brak rond half drie ’s middags brand uit tijdens pompwerkzaamheden bij Chemie-Pack in Moerdijk. … De brandweer besloot de brand gecontroleerd uit te laten branden. … Bij de brand zijn geen doden of gewonden gevallen.
Wie coördineerde
De directeur-generaal (DG) Veiligheid besloot om 17.30 uur uit voorzorg de Interdepartementale Commissie Crisisbeheersing (ICCB) bijeen te roepen. … Daarmee lag de verantwoordelijkheid voor het afhandelen van de brand bij de veiligheidsregio’s.
Brand bij Chemie-Pack te Moerdijk, 5 januari 2011 (Onderzoeksraad voor Veiligheid) (opent in nieuw venster), 9 feb 2012
De conclusie
Als achterliggende oorzaken van de brand is vastgesteld dat beheersing van de risico’s door het bedrijf Chemie-Pack onvoldoende was.
Inbraak bij DigiNotar
Crisis, Nederland, tot 14 sep 2011
Bij DigiNotar, een bedrijf dat digitale certificaten uitgaf, was digitaal ingebroken. Daardoor waren vervalste certificaten in omloop. De minister van Binnenlandse Zaken maakte dat op 3 september 2011 in een nachtelijke persconferentie bekend.
Waar dat staat
Taak: Inbraak bij DigiNotar
In een nachtelijke persconferentie op 3 september 2011 maakte de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties bekend dat een digitale inbraak was gepleegd bij certificaatdienstverlener DigiNotar B.V. (verder: DigiNotar). Hierdoor waren vervalste certificaten in omloop gekomen.
Wie coördineerde
Rond 20:00 uur komt voor de eerste keer de ICCb bijeen. … De MCCb komt – nadat het Kabinet van de eerste inventarisatie en uitgezette activiteiten op de hoogte is gebracht – om 21:00 uur bijeen onder voorzitterschap van de minister van Veiligheid en Justitie.
De conclusie
Voorafgaand aan de inbraak bij DigiNotar hadden de betrokken partijen onvoldoende zicht op de veiligheid van DigiNotar. … Geen van de betrokken partijen was voorbereid op het DigiNotarincident.
Toon het andere rapport
De conclusie
De Inspectie VenJ concludeert dat de rijkscrisisorganisatie tijdens de DigiNotar-crisis doeltreffend heeft gefunctioneerd.
Neerstorten van vlucht MH17
Ramp, regio Donetsk (Oekraïne)
Op 17 juli 2014 kwamen bij de ramp met vlucht MH17 van Malaysia Airlines 298 mensen om het leven, onder wie 194 Nederlanders.
Waar dat staat
Taak: Neerstorten van vlucht MH17
Op donderdag 17 juli 2014 kwamen 298 onschuldige mannen, vrouwen en kinderen om bij de ramp met Malaysia Airlines vlucht MH17. Onder hen 194 landgenoten.
Wie coördineerde
De Ministeriële Commissie Crisisbeheersing is belast met de algehele leiding.
MH17 crash, 17 juli 2014 (Onderzoeksraad voor Veiligheid) (opent in nieuw venster), 13 okt 2015
De conclusie
Om 13.20 uur UTC (gecoördineerde wereldtijd) ontplofte aan de linker bovenkant van de cockpit een 9N314M raketkop, afgevuurd vanaf een Buk grond-luchtraketsysteem vanuit een gebied van 320 vierkante kilometer in het oostelijk deel van Oekraïne.
Toon het andere rapport
De conclusie
Gegeven die omstandigheden, en ondanks de moeizame eerste crisisrespons, constateren de onderzoekers dat de crisisbeheersingsorganisatie in brede zin – dus inclusief de andere betrokken organisaties en actoren (zoals de veiligheidsregio en Malaysia Airlines) – er in is geslaagd de crisis gaandeweg op een adequate wijze te beheersen.
Wat Defensie deed
Het kabinet heeft Defensie belast met de operationele aansturing van de inspanningen in het rampgebied. Defensie neemt ook de logistieke ondersteuning voor haar rekening.
Aanslag in Utrecht
Crisis, Utrecht, tot 19 mrt 2019
Op 18 maart was er in Utrecht een schietpartij, volgens het Nationaal Crisiscentrum een aanslag met (waarschijnlijk) een terroristisch motief. 4 mensen kwamen om het leven en meerdere mensen raakten (zwaar) gewond. Zowel in Utrecht als in Den Haag werd de crisisorganisatie opgeschaald.
Waar dat staat
Taak: Aanslag in Utrecht
Op 18 maart vond in Utrecht een schietpartij/aanslag met (waarschijnlijk) terroristisch motief plaats. Hierbij zijn 4 mensen omgekomen en een aantal mensen (zwaar) gewond geraakt. Zowel lokaal/regionaal in Utrecht als nationaal in Den Haag zijn de crisisorganisaties opgeschaald.
Wie coördineerde
Op basis van het activeringsbesluit van de NCTV is om 12.07 de ICCb per e-mail opgeroepen voor een overleg om 12.30. De MCCb is om 12.14 opgeroepen voor een overleg om 13.30.
De conclusie
De opschaling van de nationale crisisorganisatie heeft volgens de afspraken uit het Nationaal Handboek Crisisbesluitvorming plaatsgevonden. De organisatie heeft in zijn geheel op basis van de beschikbare informatie naar verwachting gefunctioneerd.
Coronacrisis
Crisis, Nederland, tot sep 2022
Eind 2019 kwamen de eerste berichten over een virusuitbraak in China. Op 27 februari 2020 testte in Nederland voor het eerst een patiënt positief op het coronavirus.
Waar dat staat
Taak: Coronacrisis
Eind 2019 werd voor het eerst bericht over een virusuitbraak in China. Op 27 februari 2020 testte in Nederland voor de eerste keer een patiënt positief op het coronavirus.
Wie coördineerde
Op basis van deze adviezen heeft de Ministeriële Commissie Crisisbeheersing (MCCb) besloten dat de maatregelen, die tot en met 6 april waren afgekondigd, worden verlengd tot en met 28 april 2020
Aanpak coronacrisis – Deel 1: tot september 2020 (Onderzoeksraad voor Veiligheid) (opent in nieuw venster), 16 feb 2022
De conclusie
Nederland was niet goed voorbereid op een langdurige, landelijke gezondheidscrisis. De crisisstructuur en crisiscommunicatie bleken niet toereikend.
Toon de andere 2 rapporten
Aanpak coronacrisis - Deel 2: september 2020 - juli 2021 (Onderzoeksraad voor Veiligheid) (opent in nieuw venster), 12 okt 2022
De conclusie
Het kabinet heeft de effecten van de coronamaatregelen nauwelijks gemonitord en geëvalueerd. Hierdoor is weinig bekend over de gewenste en ongewenste effecten van de maatregelen.
Aanpak coronacrisis deel 3 (Onderzoeksraad voor Veiligheid) (opent in nieuw venster), 25 okt 2023
De conclusie
Kabinet hield in coronacrisis te lang vast aan kortetermijnstrategie … Uit het onderzoeksrapport blijkt dat het kabinet de coronacrisis de gehele periode als een gezondheidscrisis behandelde.
Wat Defensie deed
Vanuit Defensie zijn 65 beademingsapparaten beschikbaar gesteld die nu in de ziekenhuizen worden ingezet.
Bronnen: Onderzoeksraad voor Veiligheid: Aanpak coronacrisis deel 3 (onderzoekspagina) (opent in nieuw venster), Kamerstuk 25 295, nr. 200 (opent in nieuw venster), Onderzoeksraad voor Veiligheid: Aanpak coronacrisis – Deel 1: tot september 2020 (onderzoekspagina) (opent in nieuw venster), Onderzoeksraad voor Veiligheid: Aanpak coronacrisis - Deel 2: september 2020 - juli 2021 (onderzoekspagina) (opent in nieuw venster)
Zo verwijs je hiernaar
Heimdall Atlas, ‘Crises en rampen’, bijgewerkt 7 november 2026, geraadpleegd 8 november 2026, https:/
Heimdall zet op een rij wat anderen publiceerden. Gebruik je een feit, noem dan ook de oorspronkelijke bron: die staat erbij.
Voor een scriptie of publicatie: APA en BibTeX
APA
Heimdall Atlas. (2026, 7 november). Crises en rampen. Geraadpleegd op 8 november 2026, van https:/
BibTeX
@misc{heimdall-nl-veiligheid-crises,
author = {{Heimdall Atlas}},
title = {Crises en rampen},
year = {2026},
date = {2026-11-07},
url = {https://heimdallatlas.com/nl/veiligheid/crises},
urldate = {2026-11-08},
note = {Geraadpleegd op 8 november 2026; dataversie 36b89ea9c95bb3f2}
} Dataversie 36b89ea9c95bb3f2: daarmee is precies na te gaan welke gegevens je zag.