Afgelopen
Missies ECMM / EUMM
Nederland stuurde waarnemers naar het voormalige Joegoslavië om de veiligheid en vrede te bewaken.
In het kort
- Wanneer
- 1991 – 2007Op de tijdas
- Waar
- Voormalig JoegoslaviëLocaties
- Soort inzet
- Waarnemers
- Laatst genoemd aantal
- 518Personeel totaal, op 18 mrt 2026Bron en meer cijfers
Eerst stuurde de Europese Gemeenschap (EG) waarnemers naar Slovenië. Zij keken of het Joegoslavische leger zich terugtrok en hielpen de vrede te bewaren. Nederland was in 1991 voorzitter van de EG. Het leverde bijna veertig waarnemers, en ook de staf en ondersteunend personeel. Eerst keken en rapporteerden de waarnemers alleen. Later bemiddelden ze ook en verzamelden ze informatie. Ze hielpen ook vluchtelingen en gewonden in veiligheid te brengen. Tussen 1992 en 1998 leverde Nederland gemiddeld vijftien militairen. Later heette de missie EUMM. Eind 2007 stopte de Europese Unie (EU) de missie.
Waar dat staat
Taak: Nederland was in 1991 voorzitter van de EG en leverde bijna veertig waarnemers.
De EU stuurde waarnemers naar voormalig Joegoslavië om de veiligheid en vrede te bewaken. Nederland speelde daarbij een belangrijke rol binnen zowel ECMM als EUMM. […] Tussen 1992 en 1998 leverde Nederland gemiddeld vijftien militairen.
Op de tijdlijn
Gebeurtenissen
- mei 1992: Incident: In mei 1992 stopte de missie tijdelijk in Bosnië-Herzegovina, nadat een Belgische waarnemer was gedood. Later ging het werk daar weer verder.
- sep 1991: Operatie: In september 1991 gingen de waarnemers ook in Kroatië aan het werk. In oktober volgde Bosnië-Herzegovina.
- 8 jul 1991: Besluit: Drie EG-landen, met voorzitter Nederland, zorgden dat Slovenië en de Joegoslavische regering op 8 juli 1991 het akkoord van Brioni tekenden. Daaruit kwam de waarnemersmissie voort.
- 1991: Start: In 1991 was Nederland voorzitter van de EG. Nederland stuurde bijna veertig waarnemers en ook staf en ondersteunend personeel.
- 1997: Operatie: Begin 1997 was Nederland voorzitter van de EU. Een half jaar leverde Nederland opnieuw staf en ondersteunend personeel voor de missie.
- 22 dec 2000: Overdracht: Op 22 december 2000 kwam de missie direct onder het veiligheidsbeleid van de EU. De naam werd toen EUMM.
- 2004: Vertrek: Begin 2004 stopten de waarnemers in Kroatië, omdat de politieke situatie daar was verbeterd.
Een hoger streepje: meer op die plek, te dicht bij elkaar om apart te tonen. Kies het voor de lijst.
Kabinet bij de start: Kabinet-Lubbers III
Locaties
Kaart: EOxCloudless 2024 (opent in nieuw venster), Natural Earth (opent in nieuw venster)
Wolkenvrij beeld van 2024 (CC BY-NC-SA 4.0), geen actuele opname
Zagreb, hoofdkwartier
Waar dat staat
Dit betekent dat Nederland vanaf 1 januari a.s. naast de functie van Head of Mission nog een aantal belangrijke functies dient te bezetten op het ECMM-hoofdkwartier in Zagreb, op enkele regionale hoofdkwartieren en bij de teams te velde.
Bron: Kamerstuk 25110, nr. 6 (opent in nieuw venster)
Ligging opgezocht op naam (GeoNames): 45.8144, 15.978
Sarajevo, hoofdkwartier
Waar dat staat
Zeer nuttig voor het verwerven van informatie bleek ook de deelname van Nederlandse diplomaten en militairen bij de waarnemersmissie van de EU voor de Balkan, de EUMM, zowel in het hoofdkwartier van deze missie in Sarajevo als in het veld.
Bron: Kamerstuk 22181, nr. 356 (opent in nieuw venster)
Ligging opgezocht op naam (GeoNames): 43.8486, 18.3564
Binnen 500 km
In de buurt
Andere missies in die streek, ook van vroeger.
Berekend door Heimdall, hemelsbreed, tussen de plaatsen die de bronnen noemen (elk op de pagina van die missie)
Volgorde
VolgordeDichtstbijNieuwsteOudsteA–Z
0 km
EUFOR Althea, sinds 2 dec 2004
Beide in Sarajevo
0 km
NATO Headquarters Sarajevo (NHQ-S), 2 dec 2004 – 2008
Beide in Sarajevo
0 km
European Union Police Mission I en II (EUPM), 2003 – 2011
Beide in Sarajevo
10 km
Rapid Reaction Force (RRF) in Bosnië, 17 jun 1995 – 20 dec 1995
Sarajevo – berg Igman
10 km
United Nations Protection Force (UNPROFOR), 1992 – 1995
Sarajevo – Mount Igman
47 km
Missie IFOR Bosnië, dec 1995 – dec 1996
Sarajevo – Busovaca
ongeveer 59 km
OVSE in Bosnië-Herzegovina, 21 mei 1996 – 25 okt 1996
Sarajevo – Bosnië en Herzegovina (midden)
ongeveer 59 km
WEU in Mostar (Task Force Mostar), 1994 – 1996
Sarajevo – Bosnië en Herzegovina (midden)
ongeveer 59 km
Operatie Deny Flight, apr 1993 – dec 1995
Sarajevo – Bosnië en Herzegovina (midden)
76 km
Stabilisation Force (SFOR), 1996 – 2004
Sarajevo – Bugojno
138 km
United Nations International Police Task Force (UNIPTF), 1996 – 2002
Sarajevo – Banja Luka
175 km
United Nations Transitional Administration for Eastern Slavonia, Baranja and Western Sirmium (UNTAES), 1 mei 1996 – 22 okt 1997
Sarajevo – Vukovar
ongeveer 185 km
Operatie Allied Force, 24 mrt 1999 – jun 1999
Sarajevo – Federale Republiek Joegoslavië (midden)
ongeveer 185 km
International Conference on Former Yugoslavia-missie (ICFY-missie), 10 okt 1994 – 30 mrt 1996
Sarajevo – Federale Republiek Joegoslavië (midden)
210 km
Embargo op de Donau, 7 jun 1993 – 11 okt 1996
Zagreb – Mohacs
246 km
Missie Kosovo Force (KFOR), jun 1999 – aug 2000
Sarajevo – Orahovac
ongeveer 248 km
European Union Rule of Law Mission in Kosovo (EULEX Kosovo), sinds 2008
Sarajevo – Kosovo (midden)
ongeveer 248 km
Kosovo Force (KFOR): bijdrage aan het hoofdkwartier in Pristina, okt 2005 – 31 mrt 2017
Sarajevo – Kosovo (midden)
ongeveer 248 km
United Nations Interim Administration Mission in Kosovo (UNMIK), 11 nov 1999 – 31 jul 2000
Sarajevo – Kosovo (midden)
ongeveer 248 km
NAVO-verificatiemissie (Kosovo), 13 feb 1999 – 24 mrt 1999
Sarajevo – Kosovo (midden)
ongeveer 249 km
Operatie Sharp Guard, 23 jun 1993 – 1996
Sarajevo – Adriatische Zee (midden)
268 km
Bloedplasma Hongaarse Opstand, 28 okt 1956
Zagreb – Wenen
299 km
Watersnoodramp in Oost-Europa, 15 jul 1997 – 1 dec 1997
Zagreb – Boedapest
305 km
Missies MAPE/ECPA Albanië, 1997 – 2002
Sarajevo – Tirana
308 km
Albania Force: Operatie Allied Harbour, 1999
Sarajevo – Farke
324 km
Inzet in Macedonië, 2001 – 2006
Sarajevo – Skopje
324 km
Extraction Force, 15 dec 1998 – 24 mrt 1999
Sarajevo – Skopje
ongeveer 331 km
OVSE in Albanië, mei 1998 – sep 2002
Sarajevo – Albanië (midden)
ongeveer 331 km
Evacuatie uit Albanië (Hr.Ms. Karel Doorman), 14 mrt 1997 – 16 mrt 1997
Sarajevo – Albanië (midden)
394 km
Air and Missile Defence Task Force Slowakije (Brave Shield), mrt 2022 – jun 2023
Zagreb – Sliač
436 km
Operatie Aqua Vita, Florence, 12 nov 1966 – 9 dec 1966
Zagreb – Florence
Verloop
Bekijk het verloop op de globe
Volgorde en filters
Start
In 1991 was Nederland voorzitter van de EG. Nederland stuurde bijna veertig waarnemers en ook staf en ondersteunend personeel.
Waar dat staat
Nederland was in 1991 voorzitter van de EG en leverde bijna veertig waarnemers. Nederland leverde ook de staf en ondersteunend personeel.
BesluitSlovenië
Drie EG-landen, met voorzitter Nederland, zorgden dat Slovenië en de Joegoslavische regering op 8 juli 1991 het akkoord van Brioni tekenden. Daaruit kwam de waarnemersmissie voort.
Waar dat staat
De geschiedenis van de EUMM gaat terug op de interventie van het Joegoslavische federale leger in Slovenië op 27 juni 1991. Een “trojka” van EG-landen – Luxemburg, Portugal en toenmalig EG- voorzitter Nederland – bereikte dat op 8 juli het akkoord van Brioni door Slovenië en de federale regering ondertekend werd.
Bron: Bijlage nds-def0300080-b1 (opent in nieuw venster)
Ligging opgezocht op naam (GeoNames)
OperatieKroatië
In september 1991 gingen de waarnemers ook in Kroatië aan het werk. In oktober volgde Bosnië-Herzegovina.
Waar dat staat
In september 1991 werd het werkgebied van de ECMM uitgebreid met Kroatië, hetgeen in oktober gevolgd werd door een uitbreiding naar Bosnië-Herzegovina (BiH).
Bron: Bijlage nds-def0300080-b1 (opent in nieuw venster)
Ligging opgezocht op naam (GeoNames)
Incident
In mei 1992 stopte de missie tijdelijk in Bosnië-Herzegovina, nadat een Belgische waarnemer was gedood. Later ging het werk daar weer verder.
Waar dat staat
Ten tweede heeft de ECMM haar werkzaamheden in Bosnië-Herze-gowina hervat, die eerder in mei 1992 waren opgeschort na de dood van een Belgische monitor.
Uitkomst
Resultaat
De plaatselijke overheden en de bevolking waren erg positief over de Nederlandse deelname.
Waar dat staat
De Nederlandse deelname aan deze missie wordt door de lokale autoriteiten en bevolking als zeer positief ervaren.
Omvang
bijna 40
In 1991 leverde Nederland bijna veertig waarnemers tegelijk.
Waar dat staat
Nederland was in 1991 voorzitter van de EG en leverde bijna veertig waarnemers.
15
Tussen 1992 en 1998 waren er gemiddeld vijftien Nederlandse militairen tegelijk bij de missie.
Waar dat staat
Tussen 1992 en 1998 leverde Nederland gemiddeld vijftien militairen.
Lessen
Omdat de missie vooral naar politiek keek, moest een waarnemer gevoel hebben voor politieke zaken.
Waar dat staat
Gezien het aandachtsgebied van de EUMM, is affiniteit met politieke aangelegenheden een voorwaarde geworden om goed te kunnen functioneren als EUMM-monitor.
Bijdrage
Buitenlandse Zaken
Mensen van het ministerie van Buitenlandse Zaken
Waar dat staat
Vanaf 1 januari a.s. zullen door Nederland in verband met het Voorzitterschap circa 60 extra ECMM-functies moeten worden vervuld, derhalve aanzienlijk meer dan de reguliere personele bijdrage die Nederland thans levert (17 militairen en 2 medewerkers van het Ministerie van Buitenlandse Zaken).
In 2006 leverde Nederland vier waarnemers: drie officieren en een expert uitgezonden door het ministerie van buitenlandse zaken.
Ten gevolge van dit besluit zijn op 24 augustus 2007 de drie Nederlandse militaire waarnemers teruggekeerd en op 31 december is met het beëindigen van de missie ook de waarnemer van het ministerie van Buitenlandse Zaken teruggekeerd.
In cijfers
gepubliceerd 18 mrt 2026
Personeel totaal: 518
Waar dat staat
Missies ECMM / EUMM … Periode 1991 - 2007 … Ingezette militairen 518
Zoals de bron het noemt, met de datum waarop het gold. Alle cijfers
Kosten
Elk bedrag zoals de bron het noemt: een raming vooraf of wat er werd uitgegeven, per jaar of in totaal. Heimdall telt niets op en rekent niet om; guldens blijven guldens.
over 1993
raming additionele uitgaven 1993 ('EG Monitor Missie', KL): ƒ 1,9 miljoengeraamd
Waar dat staat
Hieronder wordt een overzicht gegeven van de additionele uitgaven voor het jaar 1993 (in miljoenen guldens) per operatie en per krijgs-machtdeel. … EG Monitor Missie KL 1,9
Bron: Kamerstuk 23 113, nr. 5 (opent in nieuw venster)
Tekstherkenning van een scan: het bedrag kan een leesfout bevatten
Over deze missie staan geen weekoverzichten of nieuwsberichten in de dataset.
Begrippen
- ECMM, ook European Community Monitoring Mission
- European Community Monitoring Mission: waarnemers van de Europese Gemeenschap (EG) in het voormalige Joegoslavië. Eerst keken zij in Slovenië toe op het vertrek van het Joegoslavische leger en hielpen zij de vrede te bewaren. Later gingen er ook waarnemers naar Kroatië en Bosnië-Herzegovina.
- Bron: Missies ECMM / EUMM (opent in nieuw venster)
- EUMM, ook European Union Monitoring Mission
- European Union Monitoring Mission: een missie met waarnemers van de Europese Unie (EU). In het voormalige Joegoslavië bewaakten zij de veiligheid en de vrede. Daar heette de missie eerst ECMM. De naam EUMM kwam later, toen de EU minder waarnemers stuurde.
- Bron: Missies ECMM / EUMM (opent in nieuw venster)
Bijgewerkt
Bronnen
- Veteraneninstituut (opent in nieuw venster)Alles uit deze bron
- Kamerstuk 25110, nr. 6 (opent in nieuw venster)Alles uit deze bron
- Kamerstuk 22181, nr. 356 (opent in nieuw venster)Alles uit deze bron
- Kamerstuk 29521, nr. 40, bijlage (opent in nieuw venster)Alles uit deze bron
- Kamerstuk 29521, nr. 71, bijlage (opent in nieuw venster)Alles uit deze bron
Zo verwijs je hiernaar
Heimdall Atlas, ‘Missies ECMM / EUMM’, bijgewerkt 7 november 2026, geraadpleegd 7 november 2026, https:/
Heimdall zet op een rij wat anderen publiceerden. Gebruik je een feit, noem dan ook de oorspronkelijke bron: die staat erbij.
Voor een scriptie of publicatie: APA en BibTeX
APA
Heimdall Atlas. (2026, 7 november). Missies ECMM / EUMM. Geraadpleegd op 7 november 2026, van https:/
BibTeX
@misc{heimdall-nl-missies-joegoslavie-ecmm,
author = {{Heimdall Atlas}},
title = {Missies ECMM / EUMM},
year = {2026},
date = {2026-11-07},
url = {https://heimdallatlas.com/nl/missies/joegoslavie-ecmm},
urldate = {2026-11-07},
note = {Geraadpleegd op 7 november 2026; dataversie 28ff667b57e0f442}
} Dataversie 28ff667b57e0f442: daarmee is precies na te gaan welke gegevens je zag.